ЕЛЕМЕНТАРИУМ: ХЕМИСКИ ЕЛЕМЕНТИ Воведна Лекција

Вовед во хемијата: Лего-коцки на Универзумот

Атом - Најмалата честичка од која е изградено сѐ. Има јадро во средината и електрони што кружат околу него.

Назад кон Лекциите
Вовед: Атоми и Елементи - Lekcija.mk
#0 Основа
Хемија

Категорија

Општ Вовед

Страна

1 / 7

01 · Вовед

Лего-коцки на Универзумот

Од што е направено сѐ околу нас?

Погледни ја твојата рака, телефонот, дрвјата надвор или дури и ѕвездите на небото. Иако изгледаат сосема различно, сите тие се направени од исти ситни, невидливи делови. Тие се викаат атоми!

Атомите се како најмалите лего-коцки на природата. Има само 118 различни видови на овие коцки (ги викаме Хемиски Елементи), но ако ги спојуваш на различни начини, можеш да го изградиш целиот свет!

Дали знаеше?

Атомите се толку мали што во една единствена капка вода има повеќе атоми отколку што има зрнца песок на сите плажи на целата планета Земја!

Големина

Целосно невидливи за човечкото око

Број на видови

118 познати хемиски елементи

02 · Анатомија

Што има внатре?

Иако зборот „атом“ на старогрчки значи „неделив“, научниците откриле дека дури и атомот е направен од уште помали делови!

Сончев систем во минијатура

Секој атом личи на мал Сончев систем. Во средината има многу тешко Јадро (како Сонцето), а околу него со огромна брзина орбитираат ситни честички наречени Електрони (како планети).

Протони

Позитивни честички скриени во самото јадро.

Неутрони

Дебели честички без полнеж, исто во јадрото.

Електрони

Негативни честички кои летаат околу јадрото.

Празен простор

Изненадување! Атомот е 99.9% чист празен простор.

03 · Систем

Семејството на елементите

Што е Елемент?

Елемент е материја направена од само еден вид на атоми. На пример, парче чисто злато е направено само од атоми на злато!

Периоден Систем

Ова е големиот каталог на хемичарите. Во него се подредени сите 118 познати елементи по нивниот реден број.

Молекули

Кога два или повеќе атоми ќе се „фатат за раце“, тие прават молекула. Така атомите се дружат во природата.

Соединенија

Кога ќе споиш различни елементи, добиваш нешто ново. Водород и Кислород (два гаса) заедно прават течна Вода!

04 · Мал Речник

Клучни концепти

Три основни поими за почеток на твојата авантура.

Атом

Најмалата честичка од која е изградено сѐ. Има јадро во средината и електрони што кружат околу него.

Хемиски Елемент

Чиста супстанца направена само од еден вид на атоми. Кислород, Јаглерод, Злато и Железо се примери за елементи.

Периоден систем

Табела каде што сите елементи се наредени по ред, почнувајќи од најлесниот (Водород) па сѐ до најтешкиот.

05 · Во природата

Хемијата насекаде

Нашите планини и почва

Македонските планини и рудници се полни со различни елементи. Бакарот, оловото, цинкот и мермерот — сѐ се тоа огромни колекции на специфични атоми кои Земјата ги создавала со милиони години!

Твоето сопствено тело

Ти си подвижна хемиска лабораторија! Твоето тело е направено од кислород (во крвта), јаглерод (во мускулите), калциум (во коските) и железо. Ти си буквално направен од ѕвезден прав!

Интересен Факт

Сѐ што гледаш околу тебе, од твојот компјутер, до дрвјата во паркот и облаците на небото, е направено од комбинација на само околу 90 природни елементи од периодниот систем. Тоа е азбуката на универзумот!

06 · Лабораторија

Наука во твоите раце

Самостојно

Експеримент: Невидлива граница

Земи парче хартија и пресечи го на половина. Земи ја едната половина и пак пресечи ја. Продолжи додека хартијата не стане премала за сечење.

Замисли да имаш магични ножици и да продолжиш да сечеш уште милиони пати. На крајот ќе стигнеш до парче што не може да се пресече — тоа парче е АТОМОТ!

Предизвик: Ловец на материјали

⚠️ Твојата теренска мисија:

Најди 3 предмети направени од сосема различни материјали (на пример: метална лажица, дрвено моливче и чаша вода). Сликај ги заедно! Ова се три сосема различни тимови на атоми. Прати ни ја сликата во DM на @lekcija.mk со хаштаг #ElementariumMK.

07 · Квиз Финале

Тест на знаење

3 прашања. Притисни на одговор за да провериш.

Следна лекција Кислород – Невидливиот владетел